Thực trạng nước sạch và những thách thức đặt ra

Trong những năm qua, tỉnh Thanh Hóa đã quan tâm đầu tư hệ thống cấp nước sinh hoạt, đặc biệt tại khu vực đô thị và một số vùng nông thôn tập trung. Tỷ lệ hộ dân được sử dụng nước hợp vệ sinh ngày càng tăng. Tuy nhiên, tỷ lệ sử dụng nước sạch đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia theo quy định của Bộ Y tế vẫn còn chênh lệch giữa các khu vực, nhất là tại vùng sâu, vùng xa, miền núi và khu vực ven biển.

Một bộ phận người dân vẫn sử dụng nước giếng khoan, giếng đào, nước mưa hoặc nguồn nước tự chảy chưa qua xử lý đạt chuẩn. Nguy cơ ô nhiễm vi sinh, tồn dư hóa chất bảo vệ thực vật, kim loại nặng hoặc ảnh hưởng của xâm nhập mặn có thể tác động trực tiếp đến chất lượng nước sinh hoạt. Đặc biệt trong mùa mưa bão, lũ lụt, hệ thống cấp nước và nguồn nước mặt dễ bị nhiễm bẩn, làm gia tăng nguy cơ bùng phát các bệnh truyền qua nước.

Những thách thức trên đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành và toàn thể cộng đồng trong việc quản lý, giám sát và sử dụng nguồn nước an toàn.

Nước sạch – Yếu tố cốt lõi trong phòng, chống bệnh tật

Theo các bằng chứng khoa học, nguồn nước không bảo đảm vệ sinh là nguyên nhân hàng đầu gây ra nhiều bệnh truyền nhiễm qua đường tiêu hóa như tiêu chảy, tả, lỵ, thương hàn; đồng thời làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh ngoài da, bệnh ký sinh trùng và một số bệnh mạn tính liên quan đến phơi nhiễm hóa chất, kim loại nặng.

Việc sử dụng nước đạt quy chuẩn kỹ thuật không chỉ giúp giảm tỷ lệ mắc bệnh mà còn góp phần giảm chi phí khám, chữa bệnh, nâng cao thể lực, tầm vóc và chất lượng dân số. Đối với trẻ em, phụ nữ mang thai và người cao tuổi – những nhóm dễ bị tổn thương – nước sạch càng có ý nghĩa quan trọng trong bảo vệ sức khỏe và phòng ngừa biến chứng do bệnh truyền nhiễm.

Bảo đảm nước sạch vì vậy không chỉ là yêu cầu về môi trường mà còn là giải pháp y tế dự phòng bền vững và hiệu quả.

Vai trò của y tế dự phòng

Với chức năng, nhiệm vụ trong lĩnh vực y tế dự phòng, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thanh Hóa đã triển khai nhiều hoạt động chuyên môn trọng tâm:

- Giám sát, lấy mẫu và xét nghiệm chất lượng nước sinh hoạt định kỳ và đột xuất.

- Theo dõi, phân tích nguy cơ và cảnh báo sớm khi phát hiện dấu hiệu ô nhiễm nguồn nước.

- Hướng dẫn xử lý nước tại hộ gia đình bằng các biện pháp phù hợp như đun sôi, lọc, khử khuẩn bằng hóa chất theo đúng hướng dẫn chuyên môn.

- Tăng cường truyền thông giáo dục sức khỏe, nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi của người dân về sử dụng nước sạch và vệ sinh môi trường.

- Phối hợp liên ngành trong phòng, chống dịch bệnh liên quan đến nước, đặc biệt sau thiên tai, mưa lũ.

Thông qua các hoạt động này, ngành Y tế Thanh Hóa từng bước kiểm soát nguy cơ bệnh truyền qua nước, góp phần ổn định đời sống và bảo đảm an sinh xã hội.

Chung tay hành động vì nguồn nước an toàn

Hưởng ứng nước sạch thế giới 22/3, ngành Y tế Thanh Hóa kêu gọi các cấp chính quyền, tổ chức đoàn thể và toàn thể nhân dân nâng cao trách nhiệm trong bảo vệ và sử dụng bền vững tài nguyên nước.

Mỗi người dân cần:

- Sử dụng nước đã được xử lý đạt chuẩn; đun sôi nước trước khi uống.

- Thường xuyên vệ sinh bể chứa, dụng cụ đựng nước.

- Không xả rác, nước thải và chất thải chăn nuôi xuống nguồn nước.

- Thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, rửa tay bằng xà phòng với nước sạch.

- Chủ động thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện nguồn nước có dấu hiệu ô nhiễm.

Song song đó, chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan cần tiếp tục đầu tư, nâng cấp hệ thống cấp nước tập trung, bảo đảm chất lượng nước đạt quy chuẩn kỹ thuật; tăng cường quản lý tài nguyên nước và bảo vệ môi trường.

Vì một Thanh Hóa phát triển bền vững

Bảo đảm nước sạch là một trong những tiêu chí quan trọng trong xây dựng nông thôn mới và thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững. Đầu tư cho nước sạch chính là đầu tư cho sức khỏe, cho tương lai và cho sự phát triển lâu dài của tỉnh Thanh Hóa.

Ngành Y tế Thanh Hóa cam kết tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các ngành, các cấp trong công tác giám sát, quản lý và truyền thông về nước sạch – vệ sinh môi trường, nhằm bảo vệ sức khỏe nhân dân và xây dựng Thanh Hóa ngày càng phát triển, an toàn và bền vững.

Thông điệp hành động: Bảo vệ nguồn nước – Bảo vệ sức khỏe – Chung tay vì một Thanh Hóa phát triển bền vững.